ट्रेंडिंग:

>> गुल्मीमा नयाँ र प्रतिलिपि नागरिकता बनाउने बराबरी >> गर्मीमा काँचो आँप खानुका यी हुन ४ फाइदा >> श्रद्धास्थल पुग्नुअघि नै बिजुलीको तारले लग्यो चारको जीवन  >> पाल्पामा जिप दुर्घटना : एकको मृत्यु ,चार घाइते >> विश्वको नक्सामा सन २०२७ सम्ममा नयाँ देश थपिने >> पलाँतामा ट्याक्टर दुर्घटना, चार जनाको मृत्यु >> बुद्ध शान्तिका अग्रदूत कि शान्तिका नायक ? >> छन्द विधामा पुगोस् सर्जकको ध्यान >> स्टेबरीमा रूपन्देहीको स्वाद ! >> प्लाष्टिक तस्करीले उद्योगलाई धक्का >> स्थानीय तथा पश्चिमी वायुको प्रभाव : कहाँ-कहाँ छ वर्षाको सम्भावना ? >> शिक्षकका माग सम्बोधन गर्न शिक्षा मन्त्रालयले ७ बुँदे प्रस्ताव मन्त्रिपरिषद् लैजाँदै, आन्दोलन टुंगिने सम्भावना >> बालविवाह न्युनीकरणका लागि बरघरलाई अभिमुखीकरण >> वन्यजन्तु सप्ताहमा संरक्षणकर्मीलाई सम्मान >> घरेलु टोली बाँकेलाई हराउँदै रौतहट लुम्बिनी कपको सेमिफाइनलमा >> बालबिबाह न्यूनीकरणमा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्न सरकारलाई आग्रह >> वालिङमा बौद्धिक विमर्श, राजनीतिक मतभेदले विकास रोकिएको निष्कर्ष >> सामाजिक संजालमा हातहतियार प्रदर्शन गरी त्रास फैलाउने पक्राउ >> उपाधिका लागि देवदह र आयोजक वेष्ट्रन भिड्ने >> मणिमुकुन्द भलिवल कप : गुजराँत एकेडेमी र गल्कोट भलिवल क्लब बिजयी >> जितगढी उत्सव: ऐतिहासिक किल्लालाई विश्व सम्पदा सूचीमा सूचीकृत माग >> सिंहदरबारभित्रै प्रदर्शन गरेका राजेन्द्र लिङ्देनसहितका नेताहरू रिहा >> अध्यक्षसहित थप नेता पक्राउ पछि राप्रपाको आकस्मिक बैठक बस्दै >> नेपाल प्रहरीमा १० डीआईजीको बढुवाकाे दौड सुरु, तीन समूहबीच प्रतिस्पर्धा >> महिला एकदिवसीय क्रिकेट विश्वकपमा पाकिस्तान टोली भारत नजाने >> रवि लामिछानेकाे तर्फबाट सर्वोच्चमा बन्दी प्रत्यक्षीकरणको निवेदन >> कमजोर बैंकिङ प्रतिवेदनले सेयर बजार ओरालो, नेप्से १६.६८ अंकले घट्यो >> शिक्षक आन्दोलनको प्रभाव, कर्णालीका विद्यालयहरु सुनसान >> गणतन्त्रमाथि कुनै खतरा छैन : प्रचण्ड >> लिङ्देन र ज्ञानेन्द्र शाही सिंहदरबारबाट पक्राउ >> एमालेले वैशाख ११ लोकतन्त्र दिवसको अवसरमा युवा भेला विशेष हुने >> जितगढी विजय उत्सव (लाइभ) >> ज्ञानेन्द्र शाही सिंहदरबारमै ‘नजरबन्द’, आन्दोलनमा जान पाएनन् >> संबैधानिक निकायका ५२ नियुक्तिमाथि सर्वोच्च अदालतमा सुनवाइ जारी >> सेनाको पदयात्रा टोली बुटवलमा : जितगढीमा विजय उत्सव (फोटो फिचर) >> माइतीघर देखि बानेश्वरसम्म तीन समुहको प्रदर्शन जारी >> शिक्षा ऐन नआएसम्म आन्दोलन नरोकिने भन्दै शिक्षक महासंघले आइतबार पनि काठमार्डौंमा प्रदर्शन >> वाणिज्य बैंकहरूको त्रैमासिक वित्तीय विवरण सार्वजनिक, नाफामा थोरै उकालो >> बदाम तेल एक, फाइदा अनेक >> भट्टको मुद्दा न्यायधिस फुयाँल र पाण्डेको इजालसमा >> शुक्रबारकै भाउमा सुनचाँदीको मुल्य >> रौतहटमा ५४९ सवारी दुर्घटना ३८ को मृत्यु,९०० बढी घाईते >> कोहलपुरमा फेन्सी पसलमा आगलागी >> अमेरिका भर ट्रम्प बिरूद्द हजारौंको प्रदर्शन >> गौतमबुद्ध विमानस्थलमा नियमित सञ्चालनका लागि पहल गरिरहेका छौं : मुख्यमन्त्री आचार्य >> राप्रपाका सिमित नेताले मात्रै निषेधित क्षेत्र तोड्ने >> तिलोत्तमामा १५ दिने नेपाल भाषा प्रशिक्षण सम्पन्न >> ‘आदिवासी जनजातिको माग मुद्दा सम्बोधन गर्न आवश्यक’ >> नेपाली सेनाको पदयात्रा तानसेनमा >> परियोजनाको उपलब्धि परीक्षणमा केन्द्रीय टोली दाङमा
सम्पादकीय

रोपाइँँ सकिनै लाग्यो, मल कहिले ?

२५ असार २०८०, सोमबार
२५ असार २०८०, सोमबार

असारको अन्तिम साता अर्थात आज असारको २५ गतेसम्म नेपालको करिब ५० प्रतिशत खेतमा रोपाइँ सकिएको छ । अबको चार पाँच दिनमा दुई तिहाई खेतमा रोपाइँ सकिदैछ । रोपाइँ सकिनै लाग्दा यो बर्षपनि किसानका लागि मल सहजरूपमा उपलब्ध हुन सकेन् ।

अहिलेपनि किसानहरू मलकै लागि लाईन लाग्नुपर्ने अवस्था छ । साझा सहकारीहरूमा किसानहरूले मलका लागि दैनिकजसो ताकेता गरिरहेका छन तर सरकारले मल उपलब्ध गराउन सकेको छैन् । प्रधानमन्त्री र कृषि मन्त्रीले यो बर्ष किसानलाई मलको समस्या नपर्ने बरु सरकारले समय अगावै मल पु¥याउने प्रतिवद्धता जनाएका थिए तर सरकारको दावी एकातिर छ, किसानको पीडा अर्कोतिर ।

रासायनिक मलको अभावमा धान उत्पादनमा भारी गिरावट आउन सक्ने देखिएको छ । असारको अन्तिमसम्म पनि किसानहरू रासायनिक मलकै लागि लाईन बस्नुपर्ने अवस्था छ । सरकार भाषणमा मल उपलब्ध गराउँदै गरेको दावी गर्छ । तर, दूर दराजका वास्तविक किसानको घरखेतसम्म अहिलेपनि मल पुगेकै छैन । अहिले अधिकांश जिल्लामा रासायनिक मलको अभाव देखिएको छ । अघिल्लो वर्ष पनि युरिया र डाई मलको अभाव बेहोरेका किसानहरूले अहिलेपनि सहजरूपमा मल पाउन नसकेपछि मर्कामा परेका छन् ।

देशलाई आत्मनिर्भर बनाउन, आयात घटाउन र आत्मनिर्भरता बढाउन धानको निकै ठूलो योगदान रहँदै आएको छ । विगतमा पनि धानको उत्पादन बढ्दा देशको कूल आर्थिक बृद्धिमा निकै ठूलो सघाउ पुगेको थियो । अहिले रासायनिक मलको अभावका कारण उत्पादन घटने संभावना बढेको छ । यसले मुलुकको आर्थिक बृद्धिदरमा समस्या निम्त्याउने अवस्था छ । तसर्थ सरकारले सुन्छ भने किसानको समस्या बुझ्ने प्रयास होस् । त्यसै त बढ्दो शहरीकरणका कारण खेतीयोग्य जमिनको क्षेत्रफल घट्दै गएको छ । त्यसकै कारण उत्पादनमा कमी आउने अवस्था छ । प्लटिङका कारण धानका बाला लाग्ने खेत बाँझैछन । ती घडेरीमा परिणत भैसकेका छन् ।

घडेरी वा साना साना प्लटमा खेती गर्ने कुरामा किसानको पनि ध्यान छैन् । त्यसमाथि रासायनिक मलको हाहाकारले उत्पादनमा भारी गिरावट आउने अवस्था छ । खेतीका लागि आवश्यक माटो, हावापानी, जग्गाको खण्डीकरण, कृषकको ज्ञान, क्षमता, स्रोतसाधन र उपलब्ध प्रविधिको पहुँच नहुँदा कृषि उत्पादनमा कमी आईरहेको कृषि विज्ञहरू बताउँछन् । कृषिको दिर्घकालीन रणनीति विशेष ध्यान नदिएर हचुवाको भरमा बनाउँदा त्यसैमाथि समस्या थोपरिएका छन ।
लुम्बिनी प्रदेश सरकारले समेत रासायनिक मलको व्यवस्थापन गर्ने जनाएको थियो । तर, डिल्लीबहादुर चौधरी नेतृत्वको सरकार कृषकले मलको लागि हारगुहार गर्दा किन बहिरो भैरहेको छ ? पहिले कृषि उत्पादन बढाउन मल आवश्यक पर्ने र त्यसका लागि प्रदेश सरकारले मलको अभाव हुन नदिने प्रतिवद्धता जनाएकै हो । अव अहिले मल चाहिने बेला सरकार बेखबर छ ।

उता केन्द्र सरकार र यता प्रदेश सरकारको बेवास्ताले किसान मलका लागि अव कहाँ जाने ? सरकारले जवाफ दिनुपर्दछ । त्यसै त पछिल्लो समय वास्तविक किसानले अनुदान नपाएको अवस्था छ । समयमै मल दिन नसक्ने सरकारबाट किसानले के आशा गर्ने ? अझैपनि समय छ– सरकार किसानलाई मल देउ ।

यो खबर पढेर तपाईलाई कस्तो महसुस भयो ?