सामग्री खोज्नुहोस्

काठमाडौँ । अमेरिका, दक्षिण कोरिया र जापानले संयुक्त सैन्य अभ्यास सुरु गर्ने तयारी गरिरहेकै बेला उत्तर कोरियाले करिब ५ हजार टन क्षमताको नयाँ ‘काङ कोन’ नौसैनिक विध्वंसक औपचारिक रूपमा सेवामा प्रवेश गराएको छ।उत्तर कोरियाली नेता किम जोङ उनको उपस्थितिमा आइतबार पूर्वी तटीय सहर वोनसानमा आयोजित समारोहबाट काङ कोनलाई नौसेनामा समावेश गरिएको हो। उत्तर कोरियाली सरकारी सञ्चारमाध्यमका अनुसार किमले नयाँ युद्धपोतलाई देशको आणविक प्रतिघात प्रणालीको हिस्साका रूपमा प्रस्तुत गरेका छन्।

किमले नयाँ पुस्ताको युद्धपोतले शत्रुविरुद्ध शक्तिशाली प्रतिघात गर्न सक्ने दाबी गर्दै समुद्री क्षेत्रमा उत्तर कोरियाको प्रतिरोध क्षमता थप बलियो बनाउनुपर्ने बताएका छन्। उनले समुद्र र पानीमुनि उत्तर कोरियाको सार्वभौमसत्ता अझ प्रभावकारी रूपमा प्रयोग गर्ने समय आएकोसमेत बताएका छन्।काङ कोनलाई उत्तर कोरियाको पहिलो ‘चो ह्योन’ विध्वंसकपछि निर्माण गरिएको दोस्रो समान श्रेणीको ठूलो युद्धपोत मानिएको छ। दुवै युद्धपोत करिब ५ हजार टन क्षमताका छन्। उत्तर कोरियाले यी जहाजलाई आफ्नो नौसैनिक तथा आणविक प्रतिरोध क्षमता विस्तारको महत्वपूर्ण हिस्सा बनाएको देखिन्छ।

उत्तर कोरियाले काङ कोनमा जडान गरिएका हतियार प्रणालीको पूर्ण विवरण सार्वजनिक गरेको छैन। तर सरकारी स्रोतहरूले पहिलो चो ह्योनमा रहेका केही समान प्रणाली काङ कोनमा पनि रहेको बताएका छन्। विश्लेषकहरूले तीमध्ये केही क्षेप्यास्त्र आणविक वारहेड बोक्न सक्ने अनुमान गरेका छन्।काङ कोनको औपचारिक तैनाथीको समयसमेत विशेष चासोको विषय बनेको छ। यसको समारोह भएको भोलिपल्ट अर्थात् सेप्टेम्बर ७ बाट अमेरिका, दक्षिण कोरिया र जापानले ‘फ्रिडम एज’ नामक पाँचदिने संयुक्त सैन्य अभ्यास सुरु गरेका छन्।

जेजु टापुको पूर्व र दक्षिणतर्फको अन्तर्राष्ट्रिय पानीमा सञ्चालन हुने उक्त अभ्यासको उद्देश्य उत्तर कोरियाको आणविक तथा क्षेप्यास्त्र क्षमताविरुद्ध तीन देशको प्रतिरोध तथा प्रतिक्रिया क्षमता अभिवृद्धि गर्नु रहेको दक्षिण कोरियाली पक्षले जनाएको छ।उत्तर कोरियाले भने यस्ता संयुक्त सैन्य अभ्यासलाई लामो समयदेखि आफूविरुद्ध लक्षित ‘युद्ध अभ्यास’ भन्दै आलोचना गर्दै आएको छ। यस्तो अवस्थामा नयाँ युद्धपोतलाई औपचारिक रूपमा सेवामा ल्याइनुलाई प्योङयाङको शक्ति प्रदर्शन तथा कडा रणनीतिक सन्देशका रूपमा हेरिएको छ।

काङ कोनको निर्माण र परीक्षणको इतिहाससमेत चर्चामा छ। सन् २०२५ मा पहिलोपटक पानीमा उतार्ने क्रममा जहाज असन्तुलित भएर पल्टिएको थियो। मर्मतपछि पुनः सञ्चालनमा ल्याइएको उक्त युद्धपोतले यस वर्ष समुद्री तथा हतियार परीक्षण पूरा गरेको थियो।किम जोङ उनले उत्तर कोरियाको नौसैनिक क्षमता अझ विस्तार गर्ने संकेतसमेत दिएका छन्। उनले आगामी आठ महिनाभित्र अर्को महत्वपूर्ण नौसैनिक विकास घोषणा गर्ने बताउँदै नयाँ नौसैनिक आधार, थप युद्धपोत तथा नौसैनिक एकाइ निर्माणतर्फ अघि बढ्ने संकेत गरेका छन्।

अमेरिका, दक्षिण कोरिया र जापानको संयुक्त सैन्य अभ्यास तथा उत्तर कोरियाको नयाँ युद्धपोत तैनाथी एकै समयमा हुनुका कारण कोरियाली प्रायद्वीपमा सैन्य तनाव थप बढ्न सक्ने चिन्ता बढेको छ। यद्यपि दुवै पक्षले आ–आफ्ना गतिविधिलाई प्रतिरोध तथा सुरक्षात्मक तयारीका रूपमा व्याख्या गर्दै आएका छन्।