© 2026
काठमाडौँ । नेकपा एमालेमा सदस्यता नवीकरण गर्ने सदस्यको संख्या उल्लेख्य रूपमा घटेको देखिएको छ। गत भदौमा सम्पन्न विधान महाधिवेशनका बेला ६ लाख ६७ हजार ११४ सदस्यले सदस्यता नवीकरण गरेकामा हालसम्म करिब ३ लाख ४० हजार, अर्थात् ५१ प्रतिशत सदस्यले मात्रै नवीकरण गरेका छन्। पार्टीले साउन मसान्तसम्म सदस्यता नवीकरणको समय तोकेकाले यो अवधिभित्र ८० प्रतिशत सदस्य नवीकरण गर्ने लक्ष्य लिएको छ।
गत फागुनको निर्वाचनमा अपेक्षाभन्दा कमजोर नतिजा आएपछि एमालेले संगठन सुदृढीकरण अभियानसँगै सदस्यता नवीकरण अभियान सञ्चालन गरेको थियो। तर यसपटक सदस्य स्वयं उपस्थित भएर अनलाइनमार्फत तीन पृष्ठको फाराम भर्नुपर्ने व्यवस्था गरिएकाले नवीकरणको गति सुस्त भएको प्रदेश कमिटीहरूले बताएका छन्। यसअघि अरू व्यक्तिले पनि सदस्यता नवीकरण गरिदिन सक्ने अभ्यास रहेकामा अहिले व्यक्तिगत उपस्थितिलाई अनिवार्य बनाइएको छ।
मंगलबार महासचिव शंकर पोखरेल ले प्रदेश अध्यक्षहरूसँग गरेको जुम बैठकमा सदस्यता नवीकरणको अवस्था समीक्षा गर्दै अभियानलाई तीव्र बनाउन निर्देशन दिएका थिए। प्रदेश कमिटीहरूले कतिपय स्थानमा अनलाइन प्रणालीमा प्राविधिक समस्या देखिएकाले कागजी फाराममार्फत पनि नवीकरण भइरहेको जानकारी गराएका छन्।
नवीकरणको प्रदेशगत अवस्था

प्रदेश अध्यक्षहरूले दिएको विवरणअनुसार बागमती प्रदेश र राजधानी प्रदेश मा सबैभन्दा धेरै, करिब ५९ प्रतिशत सदस्यले नवीकरण गरेका छन्। सुदूरपश्चिम प्रदेश मा भने सबैभन्दा कम, करिब २७ प्रतिशत सदस्यले मात्र सदस्यता नवीकरण गरेका छन्। कोशी प्रदेश अध्यक्ष घनश्याम खतिवडाले सदस्यता नवीकरणलाई तीव्र बनाउन नेताहरू घरघरमा पुगेको बताए। कोशीमा १ लाख १४ हजार सदस्य रहेकामा साउन मसान्तसम्म ७० देखि ७५ हजार सदस्यले नवीकरण गर्ने अनुमान गरिएको छ।
सबैभन्दा धेरै सदस्य रहेको मधेश प्रदेश मा करिब ५० प्रतिशत सदस्यले नवीकरण गरेका छन्। प्रदेश सचिव मनोज पौडेलका अनुसार विगतमा एउटै नेताले सयौँ सदस्यको नवीकरण गर्ने अभ्यास रहे पनि अहिले सदस्य स्वयं उपस्थित हुनुपर्ने व्यवस्थाले संख्या केही घटेको देखिएको हो। बागमती प्रदेश अध्यक्ष कैलाश ढुंगेलले सूचना प्रविधिको पहुँच राम्रो भएकाले नवीकरण अपेक्षाकृत सहज भएको बताए। गण्डकी प्रदेश अध्यक्ष नवराज शर्माले पुराना सदस्यको नवीकरणलाई प्राथमिकता दिइएको जानकारी दिए।
लुम्बिनी प्रदेश अध्यक्ष राधाकृष्ण कँडेलले आफैं उपस्थित भएर फाराम भर्नुपर्ने व्यवस्था, निष्क्रिय सदस्य, विदेशमा रहेका सदस्य तथा मृत्यु भएका सदस्यका कारण संख्या घटेको देखिएको बताए। कर्णाली प्रदेश अध्यक्ष गुलाबजंग शाहले दुर्गम क्षेत्रमा इन्टरनेट पहुँच कमजोर भएकाले अनलाइन प्रणालीले असर पारेको बताए भने सुदूरपश्चिम प्रदेश अध्यक्ष कृष्णप्रसाद जैसीले पनि प्राविधिक समस्याका कारण नवीकरणको गति कम भएको दाबी गरे।
एमालेका केन्द्रीय सचिव तथा संगठन विभाग प्रमुख भानुभक्त ढकाल ले सदस्यता नवीकरण घट्नुमा पार्टी शुद्धीकरण अभियान पनि एक कारण रहेको बताए। उनका अनुसार निष्क्रिय सदस्य हटाउने प्रक्रिया चलिरहेकाले संख्या केही घट्नु स्वाभाविक हो। उनले साउन मसान्तसम्म ८० प्रतिशत सदस्यले नवीकरण गर्ने लक्ष्य पूरा हुने विश्वास व्यक्त गरे।
राजनीतिशास्त्रका प्राध्यापक तथा राजनीतिक विश्लेषक कृष्ण पोखरेल ले भने सदस्यता नवीकरणमा आएको गिरावटको पछाडि राजनीतिक कारण रहेको बताए। उनका अनुसार हालैको निर्वाचनमा आएको कमजोर नतिजाले एमाले कार्यकर्ताको मनोबल घटाएको, जेन–जी आन्दोलनपछि पार्टी नेतृत्वप्रति असन्तुष्टि बढेको तथा कार्यकर्ताको अपेक्षा सम्बोधन हुन नसकेकाले सदस्यता नवीकरणमा उत्साह कम देखिएको हो।
उनले महाधिवेशन प्रतिनिधि छनोट प्रक्रियामा निष्पक्षता नदेखिएको र कार्यकर्तालाई स्वतन्त्र रूपमा प्रतिनिधि चयन गर्ने अवसर नदिइएको आरोपसमेत लगाए। एमालेले भने सदस्यता नवीकरण अभियानलाई संगठन सुदृढीकरणको महत्वपूर्ण चरणका रूपमा लिँदै साउन मसान्तभित्र लक्ष्यअनुसार सदस्यता नवीकरण सम्पन्न हुने विश्वास व्यक्त गरेको छ।