खोज

बर्दिया, २० भदौ ।

बर्दियामा चितुवाको आक्रमणबाट एक व्यक्ति गम्भीर घाइते भएका छन् । चितुवाले मधुवन नगरपालिका–१ बड्कीटडुवाका ५५ वर्षीय बाँधुराम चौधरीलाई बिहीबार  दिउँसो आक्रमण गरेको हो । घटनास्थल नजिकै रहेका स्थानीयका अनुसार चौधरी दिउँसो करिब ३ बजेतिर बाख्रा चराएर घर फर्किने क्रममा औरही सामुदायिक वनको बाटो हुँदै जाँदै थिए ।

त्यही क्रममा अचानक झाडीबाट निस्किएको चितुवाले उनलाई पछाडिबाट आक्रमण गरेको हो । स्थानीयवासी रामेश्वर थारुका अनुसार चौधरी बाख्रा बोकेर आउँदै गर्दा चितुवा झम्टिएको देखेपछि वरिपरिका मानिसहरू कराउँदै सहयोगका लागि दौडिएका थिए ।

“हामी पुगेपछि चितुवा झाडीभित्र फर्कियो । तर चौधरी दाजु पहिले नै रगताम्य भइसकेका थिए,” उनले बताए । चितुवाले चौधरीलाई निधार, टाउको र हाततर्फ गम्भीर चोट पु¥याएको छ । रगत धेरै बगेका कारण घटनास्थलमै उनको अवस्था नाजुक देखिएको थियो ।

घटनापछि स्थानीयले तत्कालै घाइते चौधरीलाई उद्धार गरी मोटरसाइकलमार्फत अस्पताल पु¥याएका थिए । उनलाई प्रारम्भिक उपचारका लागि बर्दिया अस्पताल, गुलरिया लगिएको हो । बर्दिया अस्पतालका मेडिकल अधिकृत डा. चन्द्रप्रकाश तिमिल्सिनाका अनुसार चौधरीलाई गम्भीर अवस्थामा ल्याइएको थियो – उनले भने ।

“घाइते भएर ल्याइएका चौधरी अहिले होसमा हुनुहुन्छ । तर शरीरबाट अत्यधिक रगत बगेको छ । विशेष गरी निधार, टाउको र दाहिने हातमा गहिरो चोट लागेको छ । अहिले उहाँको अवस्था चिन्ताजनक छ र निरन्तर उपचार भइरहेको छ ।” डा. तिमिल्सिनाले आवश्यक परे थप उपचारका लागि नेपालगन्ज वा काठमाडौँ लग्न सकिने सम्भावना रहेको समेत बताएका छन् ।

बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्ज र सामुदायिक वन क्षेत्र नजिकका बस्तीहरूमा समय–समयमा चितुवा, बाघ तथा जङ्गली जनावरको आक्रमण हुने घटना भइरहेका छन् । स्थानीयवासीका अनुसार विगत केही महिनादेखि औरही सामुदायिक वन वरिपरि चितुवा देखिँदै आएको थियो ।

“हामीले केही दिन अघि पनि चितुवाको गर्जन सुनेका थियौँ । तर यति छिट्टै मान्छे आक्रमण गर्छ भन्ने सोच्नै सकेनौँ,” स्थानीय तेजबहादुर थारुले भने । विशेष गरी बिहान र बेलुकाको समयमा सामुदायिक वन नजिकै चौपाया चराउन जाने किसान बढी जोखिममा पर्ने गरेका छन् ।

घटनापछि बड्कीटडुवा र आसपासका बस्तीमा त्रास फैलिएको छ । स्थानीयले घरबाहिर चौपाया चराउन वा वन क्षेत्रतिर काम गर्न जाँदा डर लागेको बताएका छन् । सामुदायिक वन उपभोक्ता समूहका अध्यक्षले भने, “चितुवा नियन्त्रणमा लिन वा वनमा सुरक्षित क्षेत्र बनाउन सम्बन्धित निकाय सक्रिय हुनुपर्छ । यसरी बारम्बार जनावरले मानिसलाई आक्रमण गर्दा बस्तीमा ठुलो त्रास फैलिन्छ ।”

घटनापछि जिल्ला वन कार्यालय र बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्जसँग पनि जानकारी गराइएको छ । वन प्राविधिक र सुरक्षाकर्मीले चितुवाको गतिविधि अनुगमन गर्न थालेको स्रोतले जनाएको छ । वन्यजन्तु संरक्षणसँगै स्थानीयको सुरक्षामा ध्यान दिनुपर्ने आवश्यकता देखिएको छ ।

वन्यजन्तु विशेषज्ञहरूका अनुसार मानव–वन्यजन्तु द्वन्द्व बढ्नुमा बस्ती विस्तार, वन क्षेत्रमा मानिसको चहलपहल र वन्यजन्तुको वासस्थान खुम्चिनु प्रमुख कारण हो । आर्थिक रूपमा सामान्य परिवारका बाँधुराम चौधरी उपचार खर्च जुटाउनै हम्मे परेको बताइएको छ ।

छोराछोरी र पत्नी अहिले अस्पतालमै बसेका छन् । उनीहरूका अनुसार चौधरी परिवारकै मुख्य आयस्रोत हुन् । उनकी श्रीमतीले चिन्तित मुद्रामा भनिन्, “अहिले उहाँको स्वास्थ्य अवस्था गम्भीर छ । हाम्रो परिवार दिनरात प्रार्थना गरिरहेको छ कि उहाँ छिट्टै निको हुनुहुन्छ ।”

बर्दियामा फेरि चितुवाको आक्रमणमा एक जना स्थानीय गम्भीर घाइते भएपछि ८८मानव–वन्यजन्तु द्वन्द्व नियन्त्रण गर्न तत्काल पहल गर्नुपर्ने आवश्यकता८८ देखिएको छ । चितुवा नियन्त्रणमा लिन सम्बन्धित निकाय सक्रिय नभए बस्तीमा थप जोखिम बढ्ने भन्दै स्थानीयवासी त्रसित छन् ।

यता, घाइते चौधरीको उपचार बर्दिया अस्पतालमै भइरहेको छ भने उनको स्वास्थ्य अवस्था अझै गम्भीर रहेको चिकित्सकले बताएका छन् ।