खोज

दाङ, ४ फागुन ।

दाङको ऐतिहासिक धार्मिक स्थल गोरक्ष पात्रदेवता–सिद्धरत्ननाथ मठ (मन्दिर) चौघेराको मठाधीशमा योगी ब्रह्मनाथ चयन भएका छन् । हरेक वर्ष फागुन कृष्णपक्षको एकादशीका दिन मन्दिरमा नयाँ मठाधीश (पीर) फेर्ने दिनको अवसरमा बिहीबार आगामी एक वर्षका लागि ब्रह्मनाथ मठाधीश भएका हुन् ।

यसैगरी, भण्डारीमा विपनाथ योगी, मुल पुजारीमा सागरनाथ योगी र भैरव अर्थात सहायक पुजारीमा काशीनाथ योगीलाई विधिपूर्वक जिम्मेवारी दिईएको छ ।

मठाधीश चयनका लागि मठका सञ्चालकहरू, योगीहरू र भद्रभलाद्मीहरूले दलिचा बैठक गरी चुन्ने परम्परा अनुसार यो पटक उहाँहरुलाई विधिपूर्वक जिम्मेवारी दिईएको छ । मठाधीश योगी ब्रह्मनाथले दोश्रो पटक जिम्मेवारी सम्हालेका छन् ।

मठाधीशलाई मठको प्रमुखका रूपमा मान्ने प्रचलन रहेको छ । मठाधीश भएपछि मठको नीति नियम र विधिमा रहनु पर्ने हुँदा एक वर्षसम्म मन्दिर परिसरभन्दा बाहिर निस्कन नपाउने र दैनिक पूजाआजामा मात्रै सहभागी हुनुपर्ने व्यवस्था रहेको छ । मठाधीश बन्नका लागि ब्रह्मचारी बसेको, कान चिरेको योगी हुनुपर्ने परम्परा रहेको गोरक्ष पात्रदेवता–सिद्धरत्ननाथ मठ चौघेरा व्यवस्थापन समितिका कार्यालय सचिव हिरानाथ योगीले जानकारी दिए ।

वि. सं ८०९ सालदेखि नै पीर स्थापना र मेलाको आयोजना हुँदै आएको छ । पीर फेर्ने अवसरमा चौघेरामा भव्य मेला पनि लागेको छ । दाङका तत्कालीन थारू राजा रत्न पारखुको पालादेखि यो मठाधीश राख्ने र मेला लाग्ने प्रचलन चलिआएको विश्वास छ । मणि पारखुका छोरा दाङका थारू राजा रत्न पारखुले गोरक्षनाथबाट सिद्धि प्राप्त गरेपछि राज्य त्याग गरेर हिडेको र गोरक्षनाथले उनलाई पात्र दिएपछि पात्रसहित विश्व भ्रमणमा लागेको ईतिहासकारहरु बताउँछन् ।

उनी भ्रमणका क्रममा मक्कामदिना पुगेको र त्यहाँ धार्मिक हिंसा भड्किरहेको समयमा सबै धर्मको समन्वय गराएको बताईन्छ । जसका कारण मुस्लिम धर्मगुरुले पनि उनलाई आध्यात्मिक गुरु अरबी भाषामा ‘पीर’को उपाधि दिएको विश्वास गर्ने गरिएको योगीले बताए ।